بنر سپنتا

برج ساعت برن؛ شاهکار ۶۰۰ ساله مهندسی که الهام‌بخش انیشتین شد

در قلب شهر قدیمی برن سوئیس، برجی تاریخی با ساعت‌هایی پیچیده خودنمایی می‌کند که داستانی فراتر از نمایش زمان را روایت می‌کند. برج ساعت برن (Zytglogge) که اخیراً ششصدمین سالگرد خود را جشن گرفته، نه تنها یک جاذبه گردشگری، بلکه نمادی از تاریخ، معماری و حتی علم است. این سازه کهن در طول حیات خود، کاربری‌های متفاوتی از برج نگهبانی و زندان زنان تا مرکز زندگی شهری را تجربه کرده و امروزه به یکی از مهم‌ترین نمادهای پایتخت سوئیس تبدیل شده است.

شاهکار مکانیکی قرون وسطی؛ نگاهی به پیچیدگی‌های درون برج ساعت برن

در نگاه اول، نمایش عروسک‌های متحرک و ناقوس ۱.۴ تنی برج ساعت برن، گردشگران را مجذوب خود می‌کند. اما آنچه این بنا را استثنایی می‌سازد، مکانیسم شگفت‌انگیز درون آن است. صفحه‌های متعدد این ساعت، تنها زمان را نشان نمی‌دهند، بلکه اطلاعات نجومی مانند طلوع و غروب خورشید، وضعیت ماه و تاریخ را نیز ارائه می‌کنند. مکانیسم فعلی که در سال ۱۵۳۰ نصب شد، نمونه‌ای درخشان از مهندسی پیشرفته عصر خود محسوب می‌شود. عملکرد این سیستم بر دو اصل استوار است:

  • تأمین نیروی محرکه از طریق وزنه‌های سنگی عظیمی که به آرامی پایین می‌آیند.
  • تنظیم ریتم دقیق حرکت چرخ‌دنده‌ها توسط یک پاندول غول‌پیکر که حل معمای نصب آن، سال‌ها چالش بزرگی برای متخصصان بود.

این ساعت در زمان خود یک ابررایانه محسوب می‌شد و نحوه درک و مدیریت زمان در جامعه را دگرگون کرد.

از زندان زنان تا الهام علمی؛ لایه‌های پنهان تاریخ برج

تاریخ برج ساعت برن ابعاد تاریک و درخشان گوناگونی دارد. در قرن پانزدهم، این بنا به عنوان زندانی برای زنانِ محکوم به روابط غیرقانونی با روحانیون مورد استفاده قرار می‌گرفت، مجازاتی که اغلب به مرگ منجر می‌شد. اما در عصر جدید، داستانی روشن‌تر شکل گرفت. گفته می‌شود مشاهده دقیق حرکت دقیق و هماهنگ این ساعت، ذهن آلبرت انیشتین جوان را که در آن زمان کارمند دفتر ثبت اختراعات برن بود، به چالش کشید و جرقه‌ای برای اندیشیدن به مفاهیم عمیق‌تری مانند نظریه نسبیت شد. این تقابل تاریخی میان کارکرد اولیه و تأثیر علمی بعدی، بر جذابیت‌های این بنای تاریخی می‌افزاید.

قلب تپنده شهر قدیمی برن، ثبت‌شده در میراث جهانی یونسکو

امروزه برج ساعت برن به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از هسته قرون وسطایی شهر که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده، هر ساله میزبان هزاران بازدیدکننده است. گردشگران می‌توانند با بالا رفتن از برج، چشم‌اندازی پانوراما از سقف‌های قدیمی شهر، رودخانه آر و در روزهای صاف، رشته‌کوه آلپ را تماشا کنند. بازدید از این جاذبه، سفر در زمان است؛ سفری از دل تاریکی‌های قرون وسطی، عبور از شکوفایی مهندسی رنسانس و رسیدن به داستان‌های علم مدرن. برج ساعت برن تنها یک ساعت بزرگ نیست؛ او یک روایتگر خستگی‌ناپذیر تاریخ است.

مجله گردشگری سپنتا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *