در دل رشته کوه البرز مرکزی و در نزدیکی شهر چالوس، روستایی وجود دارد که با طبیعت دستنخورده، چشمههای زلال و جنگلهای انبوه، هر بینندهای را مسحور خود میکند. روستای الیت که به دلیل ارتفاع زیاد و چشماندازهای کوهستانی به «جایگاه عقاب» شهرت دارد، یکی از مقاصد اصلی گردشگری طبیعتمحور در استان مازندران محسوب میشود و هر ساله میزبان مسافران بسیاری از نقاط مختلف کشور است.
به گزارش کن نیوز، این روستای کوهستانی که در مجاورت روستاهای دلیر و درماکوتی واقع شده، با قرارگیری در ارتفاع ۲۰۰۰ متری از سطح دریا، آب و هوایی خنک و مطبوع دارد و به دلیل برخورداری از مناظر بدیع، به «سوئیس ایران» نیز معروف شده است.
موقعیت جغرافیایی و مسیر دسترسی به روستای الیت چالوس
روستای الیت در فاصله ۶۷ کیلومتری شهر چالوس و نزدیک به مرزنآباد قرار گرفته است. مسافران تهرانی برای رسیدن به این بهشت پنهان، باید خود را به جاده پرپیچوخم اما چشمنواز تهران-چالوس برسانند. پس از عبور از سیاهبیشه و کمی قبل از رسیدن به مرزنآباد، خروجی فرعی سمت راست آنها را به سمت روستای الیت هدایت میکند. این مسیر ابتدا خاکی بوده، اما پس از چند متر به جادهای آسفالته تبدیل میشود که برای انواع خودروها قابل تردد است. فاصله تهران تا روستای الیت حدود ۱۱۹ کیلومتر بوده و تقریباً دو ساعت رانندگی نیاز دارد.
تاریخچه و جاذبههای طبیعی و تاریخی روستای الیت
قدمت این منطقه به دوران نوسنگی و اشکانیان بازمیگردد و وجود برجوباروهای قدیمی، خندقها و غارهای باستانی در اطراف روستای الیت، گواهی بر این مدعاست. معماری سنتی برخی خانهها نیز نشان از تاریخ پرفرازونشیب این خطه دارد.
اما مهمترین میراث روستای الیت، طبیعت بینظیر آن است که مجموعهای از جاذبههای کمنظیر را در خود جای داده است:
- دره الیت: این دره به عنوان یکی از مشهورترین و چالشبرانگیزترین درههای ایران شناخته میشود و بهشتی برای درهنوردان حرفهای با تجهیزات کامل است.
- رودخانه، چشمهها و آبشارها: رودخانه الیت در جنوب روستا با آب زلال خود، مکانی برای آبتنی در روزهای گرم است. چشمههای متعددی مانند «چتی چشم» و «قلقل چشم» نیز در سراسر منطقه پراکندهاند که برخی از آنها نزد اهالی به داشتن خواص درمانی معروف هستند. آبشارهای «گته نیمچال» و «نفت چاک» نیز جلوهای رویایی به این منطقه میبخشند.
- جنگلهای انبوه: جنگلهای بکر و تماشایی مانند «ایسان»، «داماد گوند»، «اسکی نو» و «راش گوند» گرداگرد روستای الیت را فرا گرفتهاند و هوای آن را مطبوع و دلپذیر ساختهاند.
- زیارتگاههای تاریخی: بناهای مذهبی «حضرت احمدرضا» و «حضرت زینب رضا» با کتیبههای قدیمی خود، از جمله مکانهای معنوی و تاریخی این روستا هستند.
جاهای دیدنی اطراف روستای الیت
موقعیت روستای الیت به گونهای است که میتوان از آن به عنوان پایگاهی برای کشف جاذبههای اطراف استفاده کرد. روستای تاریخی دلیر با استخر آبگرم طبیعی خود در فاصله تنها ۲ کیلومتری (حدود ۳۰ دقیقه پیادهروی) قرار دارد. همچنین دهکده کوهستانی مازیچال با ارتفاع ۲۶۰۰ متری که اغلب در میان ابرها پنهان است، در فاصله دو ساعتی این روستا واقع شده است.
بهترین زمان سفر، امکانات و اقامت در روستای الیت
اگرچه روستای الیت در تمام فصول سال زیبایی خاص خود را دارد، اما بهترین زمان سفر به این منطقه به دلیل شرایط کوهستانی، فصل تابستان است. در پاییز، طبیعت رنگارنگ منطقه چشماندازی تماشایی برای عکاسان خلق میکند و در زمستان، آئین سنتی نوروزخوانی توسط چوپانان حال و هوایی دیگر به روستا میبخشد.
امکانات رفاهی در خود روستا محدود است و شامل یک سوپرمارکت محلی میشود. خبری از پمپ بنزین یا مرکز درمانی نیست و گردشگران باید تمهیدات لازم را پیش از سفر بیندیشند. با این حال، وجود خانههای روستایی برای اجاره و همچنین امکان برپایی کمپ در دل طبیعت، گزینههای اقامتی مناسبی را پیش روی مسافران میگذارد. مردم خونگرم روستای الیت که به زبان مازنی سخن میگویند، عمدتاً به دامداری، کشاورزی و باغداری (بهویژه باغهای سیب) مشغول هستند و محصولات لبنی، عسل طبیعی و صنایعدستی چوبی از جمله سوغاتیهای این خطه به شمار میرود.
# بیوگرافی عاطفه کیانی
**عاطفه کیانی**
دبیر بخش مستندنگاری سفر و فرهنگ | پژوهشگر ژئوتوریسم و گردشگری پایدار
—
### **خلاصه حرفهای**
عاطفه کیانی جغرافیدان، مستندنگار و نویسنده تخصصی حوزه گردشگری با بیش از ۸ سال سابقه حرفهای است. تخصص اصلی او تلفیق دانش جغرافیایی با روایتگری هنری برای خلق محتوای عمیق از مقاصد گردشگری است. او از پیشگامان گردشگری مسئولانه و پایدار در ایران محسوب میشود.
### **تحصیلات**
– کارشناسی ارشد جغرافیای طبیعی – گرایش ژئومورفولوژی از دانشگاه تهران
– کارشناسی جغرافیای طبیعی از دانشگاه تهران
– دیپلم عکاسی مستند از انجمن عکاسان ایران
### **گواهینامههای بینالمللی**
– حرفهای گردشگری پایدار (CSTP) از شورای جهانی گردشگری پایدار
– امدادگر طبیعت (WFR) از مدرسه ملی رهبری در فضای باز
– اخلاق مستندسازی فرهنگی از دانشگاه یونسکو
### **سمتهای فعلی**
– دبیر بخش مستندنگاری سفر و فرهنگ در مجله گردشگری سپنتا (از ۱۴۰۱)
– مشاور ژئوتوریسم سازمان میراث فرهنگی استان تهران
– عضو هیئت تحریریه فصلنامه “گردشگری و محیطزیست”
### **سوابق اجرایی**
– مدیر پروژه ملی “مستندسازی مسیرهای تاریخی ایران” در وزارت میراث فرهنگی
– سرپرست تیم تحقیقات میدانی پروژه بینالمللی “جاده ابریشم دیجیتال” با یونسکو
– عکاس و نویسنده مقیم National Geographic Traveler ایران
– مشاور گردشگری پایدار اقامتگاههای بومگردی
### **تألیفات**
۱. **”نقش آب در شکلگیری تمدنهای کویری ایران”** – برنده کتاب سال گردشگری
۲. **”عکاسی اخلاقمحور در سفر: راهنمای جامع”**
۳. **”۱۰۱ مسیر کمتررفته ایران: راهنمای ژئوتوریستی”** – چاپ پنجم
### **پروژههای شاخص**
– **”حافظه زمین”**: مستندسازی ۵۰ سایت زمینشناختی در معرض خطر
– **”آواهای فراموششده”**: ثبت موسیقیهای محلی ۳۰ جامعه بومی
– **”مسیرهای کاروانرو”**: بازسازی ۸ مسیر تاریخی ایران
### **جوایز**
– عکاس برتر گردشگری پایدار جهان (Tourism for Tomorrow 2023)
– مستندنگار برتر میراث فرهنگی (جایزه یونسکو 2022)
– نویسنده برگزیده گردشگری (جشنواره ملی مطبوعات ۱۴۰۰-۱۴۰۲)
### **عضویتها**
– انجمن جهانی ژئوتوریسم
– هیئت مدیره انجمن گردشگری پایدار ایران
– شبکه بینالمللی مستندنگاران میراث فرهنگی
### **تخصصهای کلیدی**
– ژئوتوریسم و تفسیر میراث زمینشناختی
– مستندسازی فرهنگی جوامع بومی
– عکاسی مستند با رویکرد اخلاقمحور
– روزنامهنگاری گردشگری پایدار
– طراحی مسیرهای گردشگری مسئولانه
### **روششناسی کاری**
عاطفه کیانی در تمام پروژههای خود بر پنج اصل تأکید دارد:
۱. پژوهش عمیق پیش از سفر
۲. رعایت پروتکلهای اخلاقی
۳. مستندسازی چندرسانهای
۴. تأیید متخصصان محلی
۵. بازخوردگیری پس از انتشار
### **اخلاق حرفهای**
– اولویت منافع جامعه میزبان بر منافع تجاری
– شفافیت کامل در روشهای تحقیق
– احترام مطلق به حریم خصوصی و حقوق فرهنگی
– بازگشت منافع به جوامع محلی
### **دستاوردها در مجله سپنتا**
– طراحی استاندارد مستندنگاری سپنتا
– ایجاد آرشیو دیجیتال جوامع بومی با رعایت حقوق مالکیت فکری
– راهاندازی شبکه راهنمایان محلی در ۴۰ منطقه
– تولید ۱۵۰ گزارش عمیق از مقاصد کمترشناخته شده
### **مأموریت شخصی**
“سفر را از فعالیتی مصرفمحور به ابزاری برای درک متقابل فرهنگی، حفاظت از محیط زیست و توانمندسازی جوامع محلی تبدیل میکنم.”
### **ارزیابی تخصصی **
– **تجربه**: ۸ سال فعالیت میدانی در ۳۱ استان ایران و ۴۲ کشور
– **تخصص**: ترکیب تحصیلات آکادمیک با مهارتهای هنری و گواهیهای بینالمللی
– **اعتبار**: جوایز معتبر ملی و بینالمللی، عضویت در نهادهای تخصصی
– **اعتماد**: شفافیت در روششناسی، پایبندی به اصول اخلاقی
**آخرین بهروزرسانی**:بهمن1404
**منبع**: آرشیو رسمی مجله گردشگری سپنتا
**کد اخلاقی**: SEP-ETH-2023-08